آسم بزرگسالان

تشخیص آسم در بزرگسالان

تشخيص آسم  بر اساس شرح‌حال، معاینه‌ی فيزيكي و با كمك گرفتن از ابزارهاي سنجش عملكرد ريوي صورت می‌گیرد. با توجه به اينكه علائم آسم در ديگر بیماری‌های ريوي نيز مشاهده می‌شود؛ توجه به تشخیص‌های افتراقي به‌خصوص در سنین كمتر از 5 سال و افراد بالاي 40 سال حائز اهميت است.

پزشک در شرح‌حال و معاینه فیزیکی به دنبال چه چیزی می‌گردد؟

وجود بيش از يكي از علائم: خس‌خس سينه (ویزینگ)، سرفه، تنگي نفس، احساس فشار در قفسه سينه به‌ویژه اگر اين علائم با شرايط زير همراه باشند:

  • مكرر و عودكننده باشند.
  • در شب و اوايل صبح بدتر شوند.
  • متعاقب ورزش يا آغازگرهاي ديگر نظير سرما، حيوانات خانگي، هواي مرطوب، دود، بوی تند، هيجانات، خنده، … ايجاد و يا بدتر شوند.
  • در شرايط غير از سرماخوردگي نيز رخ دهند.
  • با مصرف بعضي از داروها نظير آسپرين يا بتابلوكرها ايجاد و يا بدتر شوند.
  • سابقه فردي آتوپي (اگزما، حساسیت فصلی، آلرژی غذایی)
  • سابقه خانوادگي آتوپي  (اگزما، حساسیت فصلی، آلرژی غذایی) يا آسم
  • وجود خس‌خس (ويزينگ) منتشر در سمع ريوي
  • سابقه بهبود علائم باليني يا شاخص‌های عملكرد ريوي پس از درمان مناسب

اسپیرومتری یا تست سنجش عملکرد ریوی چیست؟

اسپیرومتری یک آزمایش بدون درد است که با آن می‌توان حجم تنفسی یک فرد را اندازه‌گیری نمود. معمولاً پزشک، پرستار یا تکنسین دستورالعمل‌های خاص در مورد چگونگی انجام تست به شما می‌دهند. کلیپسی روی بینی جهت بستن سوراخ‌های بینی قرار می‌گیرد. از شما می‌خواهند که نفس عمیقی بکشید و برای چند ثانیه تا آنجا که می‌توانید، به داخل لوله‌ای که به یک ماشین (اسپیرومتری) متصل است، بدمید. اگر پس از تست اولیه، پزشک داروی استنشاقی برای باز کردن ریه‌ها (برونکودیلاتور) تجویز می‌کند، نیاز است که به مدت 15 دقیقه صبر کنید و تست بعدی را جهت اندازه‌گیری جدید انجام دهید.

اسپرومتری در سال 1946 در انگلیس اختراع شد.

FEV1 همان حجم تنفسی بازدمی است که در ثانیه اول به خارج از ریه دمیده می‌شود.  FEV1 مشخصه‌ای است که در آسم معمولاً کاهش پیدا می‌کند و توسط اسپیرومتری اندازه‌گیری می‌شود.

درمان آسم

حذف عامل یا عوامل ایجادکننده‌ی آسم در محیط‌زیست بیماران مبتلابه آلرژی، موفقیت‌آمیزترین وسیله ایست که برای درمان این حالت در دسترس است.

درمان‌های دارویی: داروهای مورداستفاده در درمان آسم را می‌توان به سه دسته‌ی اصلی تقسیم کرد که عبارت‌اند از:

داروهای تسکین‌دهنده:  این داروها اثرات خود را با شل کردن عضلات دیواره مجاری هوایی اعمال کرده و باعث باز شدن مجاری هوایی و برقراری جریان هوا می‌شوند. این داروها را اصطلاحاً داروهای گشادکننده‌ی برونش می‌نامند و به‌صورت استنشاقی (اسپری) مصرف می‌شوند. در اکثر موارد، زمانی از این اسپری‌ها استفاده می‌شود که علائم بیماری بروز کرده و بیمار احساس ناراحتی می‌کند؛ اما اگر بیمار مبتلابه آسم شدید باشد مصرف روزانه و منظم این اسپری‌ها توصیه می‌شود. از این گروه می‌توان اسپری سالبوتامول را نام برد.

داروهای پیشگیری‌کننده: این داروها با کاهش التهاب در مجاری هوایی اثر خود را اعمال می‌نمایند و درنتیجه باعث کاهش تحریک‌پذیری آن‌ها می‌شوند. برخلاف داروهای تسکین‌دهنده که اکثراً فقط در هنگام ناراحتی بیمار مصرف می‌شوند، این دسته از داروها را باید به‌صورت منظم و معمولاً روزی 2 بار مصرف نمود. از این گروه می‌توان اسپری بکلومتازون را نام برد.

داروهای اورژانسی: هنگامی‌که یک حمله آسم رخ می‌دهد، دو روش درمانی اورژانس برای درمان آن در دسترس است:

  • استفاده از مقادیر زیاد داروهای تسکین‌دهنده (اغلب از طریق یک دستگاه نبولایزر)
  • استفاده از مقادیر زیاد یک داروی ضدالتهاب مانند قرص‌های استروئیدی (کورتون) یا تزریق آمپول آن.